Preek voor de 16e zondag, 19 juli Cenakelkerk

Preek voor de 16de zondag door het jaar 2020                                                                   Herwi Rikhof

Rom. 8,26-27 / Mt. 13,24-43

 

Inleiding

Vandaag preek ik in twee gedeelten. Nu aan het begin en straks na de lezingen,  nu een wat langere inleiding en straks een wat kortere preek. Ik doe dat om ‘exegetische’ redenen.

Vorige week zijn we begonnen met het lezen van een gedeelte van het evangelie van Mattheus waarin Jezus preekt, waarin hij verhalen vertelt, parabels, gelijkenissen. Op zondagmorgen wordt de schrijver A.L. Sneijders vaak aangekondigd als de uitvinder van het ZKV, het zeer korte verhaal. Maar die dat bedacht heeft, heeft waarschijnlijk nooit een parabel van Jezus gelezen of gehoord. Op het eerste gezicht zijn die parabels eenvoudige verhaaltjes, verhaaltjes ontleend aan wat Jezus om zich heen ziet, verhaaltjes over alledaagse dingen als zaaien, brood bakken, het huis schoon maken, mensen die gehuurd worden om te werken, een soort zzp’ers, maar telkens verhalen die je aan het denken zetten, verhalen die vragen oproepen, omdat hij aan die gewone verhaaltjes een aparte draai geeft en je vaak ook op het verkeerde been zet.

Vandaag horen we een drietal van die verhaaltjes, twee korte en een lange. En bij die lange hoort ook nog een uitleg. Dat komt een paar keer voor in het evangelie dat Jezus die parabel ook uitlegt, net als de vorige week met die parabel over de zaaier. De uitleg ging over het zaad dat overal terecht komt en die verschillende plekken zijn de verschillende mensen. Die uitleg zeggen de geleerden is niet van Jezus is, maar van de apostelen, van de vroege kerk, van gelovigen net als wij die met vragen zaten: wat bedoelt hij nu met dat verhaatje ? De uitleg die ze dan geven, heeft natuurlijk sterk te maken met waar ze mee bezig zijn, waar ze van wakker liggen, wat de problemen zijn in hun tijd. Dat is vandaag goed te horen. Het verhaal gaat over iemand die goed zaad zaait en dan merkt dat er onkruid mee opkomt en die tot zijn dienaren zegt, laat maar tot de oogst, dan scheiden we tarwe wel van onkruid. In de uitleg van de vroege kerk gaat het om die oogst, want ze waren bezig met het eind der tijden, met het oordeel, met de afrekening. Dat staat ook in de uitleg: de oogst, dat is het eind der tijden.

Zo kun je het verhaal lezen, maar ik wil straks iets anders uit het verhaaltje van Jezus halen, iets waarvan ik denk dat met ónze vragen samenhangt. Iets waar we misschien door de coranacrisis extra gevoelig voor geworden zijn. Ik denk dat dat mag: dat ik naast die uitleg van de vroege kerk, een nieuwe uitleg plaats. Ik denk dat dat kan en dat het zelfs wenselijk en nodig is. Ik wil namelijk bij die uitleg aansluiten bij een kenmerk dat een aantal verhalen van Jezus heeft, zeker ook dit verhaal over het goede zaad: dat het namelijk onverwacht is, zelfs ingaat tegen onze gevoelens van wat moet en goed is. Jezus vertelt die verhalen om zijn toehoorders aan het denken te zetten. Ons dus.

 

Preek

Geen graan, wel gras. Een paar maanden geleden is een gedeelte van mijn tuin waar vorig jaar de graszoden maar niet pakten en wel langzaam vervilten, alles radikaal aangepakt: met een machine is de grond goed bewerkt en er is gras gezaaid. Het was in die warme periode en ik heb veel gesproeid. Langzaam kwam het gras op, er waren nog een paar kale plekken, die zijn bijgezaaid. Toen deze week iemand dat gedeelte van de tuin zag dat hij een tijdje niet gezien had, zei hij : dat ziet er mooi uit. Maar ik kon het nalaten te zeggen dat er toch nog steeds kale plekken zijn.

Wat ik zei, was eigenlijk een gewone reactie. Het is heel gewoon, het is heel menselijk, dat je aandacht uitgaat naar wat er mis is of ontbreekt. Daar leven de nieuwsdiensten, de praatprogramma’s van. Het is ook heel gewoon, heel menselijk dat dan je humeur verpest wordt, en het is ook heel gewoon en menselijk dat je er mee bezig blijft, dat het als het ware alles gaat bepalen, dat je alles ziet in dat licht. Ik zie de klae plekken niet het gras. Het kwaad is een soort magneet.

Ik merk dat soort reacties ook naar aanleiding van de coronacrisis. Natuurlijk dat is heel wat anders dan die kale plekken in mijn tuin: dat is iets dat ons als samenleving sterk bepaalt en beperkt. Daar kun je niet omheen. En het is duidelijk een kwaad en veel mensen hebben dat ook als zodanig ervaren en ervaren dat nog steeds als een kwaad. Ik zag een wereldkaart met daarop per land aangegeven hoeveel besmettingen de laatste twee weken waren geregistreerd. Onthutsend veel. In heel wat commentaren wordt er op gewezen dat het nog niet over is, ook al voelt dat bij ons wel zo.

In die parabel zegt Jezus iets dat dwars staat op die gewone reactie en dat vandaag als een soort stil verwijt klinkt. Want wat zegt hij als hij zegt: ‘niet uittrekken’, ‘laat maar opgroeien’? Hij zegt dan niet: er is geen kwaad. Hij zegt niet: het is niet belangrijk. Hij zegt ook niet: het doet niet ter zake. Hij is realist genoeg om te weten, dat er kwaad en lijden is in de wereld, dat mensen pijn en verdriet hebben. Maar hij zegt wel: als je je op dat kwaad concentreert, als je je door dat kwaad laat bepalen, dan komt het goede niet tot zijn recht, dan zie je het goede niet en belangrijker nog dan verpest je alles en maak je alles kapot. Doe dat dus niet, reageer niet op de gewone manier.

Hoe ongemakkelijk dat stille verwijt ook klinkt, het is de moeite waard om het serieus te nemen. Kunnen we ook kijken naar het goede dat deze tijd is opgegroeid? Dingen die we gemist hebben en nog steeds missen, zijn we extra gaan waarderen. Op zich is het missen van contacten al winst. Het is te hopen dat we die winst ook vasthouden: dat we zorgvuldig en koesterend omgaan met onze persoonlijke relaties en dat we ook die meer functionele relaties (zorg, diensten, onderwijs) de waardering geven die ze verdienen (en verdienen moet dan letterlijk genomen worden). Door de crisis zijn allerlei vaste verhoudingen vloeiend geworden: het is ongelooflijk wat politiek nu ineen keer kan. Misschien nog belangrijker is hoeveel creativiteit naar boven is gekomen. Ik zag foto’s waarop mensen beroemde schilderijen verbeelden. Prachtig en ook heel geestig. Een jongen die het melkmeisje van Vermeer imiteerde. Die beroemde vinger van God naar Adam nu met een desinfecteer flesje. Ik hoorde van een paar ziekenhuisspecialisten dat zij gemerkt hebben dat zij hun werk soms beter digitaal kunnen doen. Er hebben verrassend veel mensen gekeken naar uitzendingen van de zondagse vieringen via tv, YouTube. Zonder mensen in de kerk de eucharistie vieren, vond ik vreemd, maar toen ik zag hoeveel mensen met ons thuis meevierden, is dat vreemde op de achtergrond geraakt. Ik zie nu ook dat deze vorm kansen biedt. Daarom staan nu de camera’s weer aan.

Twee weken geleden heb ik bij de doop van Gilles hem wat zout op zijn lipjes gedaan en hem daarbij de opdracht gegeven het goede naar boven te halen, zoals zout de smaak die verborgen zit in eten naar boven haalt. Het is een opdracht, omdat het niet vanzelfsprekend gebeurt en zeker niet vanzelf gaat. Het is een opdracht niet alleen voor hem maar voor elke gedoopte: concentreer je niet op het kwaad dat vaak al te zichtbaar aanwezig is, maar concentreer je op het goede dat al te vaak verborgen is.

En nu wordt dat kleine stukje van Paulus dat we net gehoord hebben van belang : De Geest komt onze zwakheid te hulp. Het mag moeilijk zijn en niet vanzelfsprekend: het is niet onmogelijk.

 

Meer nieuws

Secretariaat Antonius Abt kerk Malden gaat weer open!

Vanaf dinsdag 4 augustus 2020 is het locatie-secretariaat van de […]

Overweging 18e zondag 2020 A van 2 augustus door pastoor Jacques Grubben

Als ik aan een goed doel denk, dan denk ik […]

Vader, leg in mijn hart de eenvoud, de vroomheid, de liefde en de blijheid van Maria

Augustus is de maand van het gebed tot de Hemelse […]

Wegens vakantie VERVALLEN de maandag-vieringen van 4 tot en met 31 augustus 2020

Wegens vakantie vervallen op al onze kerklocaties de vieringen op […]

Overweging 17e zondag van het jaar 2020 A door pastor Trees Versteegen.

Beste mensen, Als ik het evangelie over de schat hoor, […]

Nieuwe versie van het protocol ‘Kerkelijk leven op anderhalve meter’ van 10 juli 2020

In deze vakantietijd hebben de bisschoppen een aantal regels m..b.t. […]

Update weekendvieringen en aanmelding Cenakelkerk

Vanaf het weekend 4/5 juli zijn er in het weekend […]

HET FEEST VAN DE ZOETE MOEDER EN ZOMER 2020 Twaalfde Woord ter bemoediging van Mgr. Gerard de Korte.

In Nederland nadert het einde van het werkseizoen 2019-2020. De […]

Het reserveringssysteem voor de kerkgangers

Vanaf 1 juli 2020 vinden er in parochie Heilige Drie-eenheid […]

Bericht voor alle parochianen. Geopende deuren – Goed nieuws, zij het in nog bescheiden mate!

De bisschoppen hebben, rekening houdend met de door de Overheid […]

MALDEN: Doordeweekse mis op woensdag 9.00 uur

Iedere woensdagmorgen om 9.00 uur is er een eucharistieviering in […]

TELEFONISCH CONTACT TIJDENS BEMOEDIGINGSMOMENTEN 024 – 345 34 71

Tijdens de Bemoedingsmomenten in de Ontmoetingskerk, maandag tot en met […]

Vieringen ONLINE in de Ontmoetingskerk

Iedere zaterdagavond en zondagochtend worden de vieringen van de parochie […]

Gebed en een kaarsje branden  in tijden van het Corona-virus

In verband met versoepeling van de maatregelen van de Nederlandse […]